Category

Wszystko o witaminach i minerałach

Poradnik Wszystko o witaminach i minerałach

LUTEINA

Bilberries

Luteina a nasz wzrok.

Czym jest luteina i jej rola:

Luteina należy do karotenoidów naturalnie występujących w roślinach. W organizmie człowieka skupiona jest w siatkówce a dokładniej w plamce żółtej oka jako pigment chroniąc ten narząd poprzez :

  • wiązanie wolnych rodników i zmniejszeniu niedotlenienia – efekt antyoksydacyjny
  • pochłanianie energii fali światła niebieskiego a tym samym chroni szkodliwym promieniowaniem i szkodliwymi czynnikami fotochemicznymi

Efekty:

  • łagodzenie zmęczenia i szybsza regeneracja oczu spowodowana długotrwałą koncentracją wzroku
  • wzmacnianie naczyń włosowatych
  • poprawione mikrokrążenie siatkówkowe
  • hamuje powstanie zaćmy

Dzienne zapotrzebowanie:

Organizm ludzki nie jest w stanie sam wyprodukować luteiny, dlatego ważna jest odpowiednia dieta bogata w produkty zawierające ten składnik. Dzienne zapotrzebowanie na luteinę waha się 6-14 mg.

Kto powinien zażywać?

Osoby, które pracują przy komputerze, palące papierosy, po 40 roku życia, osoby narażone na intensywne światło, prowadzące pojazdy po zmroku, spędzające wiele godzin na czytaniu i oglądaniu TV powinny dodatkowo zażywać suplementy zawierające luteinę.

Gdzie występuje:

  • zielone warzywa
  • owoce
  • szpinak
  • brokuły
  • seler, por
  • brukselka
  • marchew
  • brzoskwinie
  • borówka

Przykładowe preparaty dostępne w aptece bez recepty zawierające luteinę:

  • SuperOptic kaps.
  • Doppelherz activ na oczy kaps.
  • Doppelherz activ na oczy forte kaps.
  • Doppelherz activ na oczy total kaps.
  • Klarin active tabl.
  • Maxivision kaps.
  • Nursea wzrok forte  kaps.
  • Nutrof total kaps.
  • Vislea kaps.
No Comments
Poradnik Wszystko o witaminach i minerałach

MOLIBDEN

3d man carry a molybdenum box

Molibden (Mo, Molybdenum) pierwiastek należący do mikroelementów. Pomimo, iż jest to pierwiastek śladowy aktywuje wiele enzymów biorących udział w procesach oksydacyjno-redukcyjnych i odgrywający rolę w metabolizmie puryn. Dzienne zapotrzebowanie na molibden u człowieka dorosłego wynosi 75-250 mcg

Funkcje:

  • zapobiega próchnicy zębów
  • antagonista miedzi
  • aktywator enzymów m.in. oksydazy tiolowej (bierze udział w detoksykacji związków siarki, które dodawane są do żywności w postaci środków konserwujących)
  • reguluje przemianę materii
  • aktywuje oksydazę ksantynową, która bierze udział w syntezie kwasu moczowego
  • zwiększa wchłanialność żelaza

Objawy niedoboru:

  • może powodować zanik szkliwa zębów
  • zmniejszona przyswajalność żelaza
  • niedobory molibdenu u ludzi występują niezwykle rzadko

Źródła:

  • mleko
  • ser
  • nasiona roślin strąkowych
  • ryż naturalny

Objawy nadmiaru:

  • zwiększone wydalanie miedzi z organizmu
  • bardzo wysokie dawki mogą prowadzić do wystąpienia dny

Przykładowe preparaty dostępne w aptece bez recepty zawierające molibden:

  • Falvit tabl.
  • Vitaral tabl.
  • Centrum a-z tabl.
  • Body max tabl.
  • Ha-Pantoten tabl.
No Comments
Poradnik Wszystko o witaminach i minerałach

MIEDŹ

3d man carry a copper box

Miedź (Cu, Cuprum, Copper) pierwiastek chemiczny należący do mikroelementów. Nazwa wywodzi się od Cypru, gdzie w starożytności wydobywano ten metal. Organizm dorosłego człowieka zawiera około 80-100 mg miedzi.  Zapotrzebowanie dobowe na ten pierwiastek wynosi 1,5 mg-3mg.

Funkcje:

  • bierze udział w syntezie hemoglobiny
  • składnik wielu białek i enzymów, np. ceruloplazminy, oksydazy cytochromowej
  • niezbędna do prawidłowego przyswajania żelaza
  • uczestniczy w syntezie kolagenu, elastyny, noradrenaliny, melaniny
  • niezbędna do prawidłowego funkcjonowania mózgu
  • uczestniczy w procesie fagocytozy
  • zapobiega chorobie niedokrwiennej serca
  • jako składnik wkładek domacicznych, ma działanie antykoncepcyjne i przeciwbakteryjnie

Niedobór:

  • niedokrwistość niedobarwliwa i mikrocytowa
  • jako wrodzony niedobór miedzi – zespół Menkesa
  • niedostateczna ilość miedzi w pokarmie dzieci może prowadzić do zahamowania wzrostu i łamliwości kości
  • obniżenie ilości białych krwinek

Źródła:

  • wątroba
  • nerki
  • ryby
  • warzywa
  • ziarna zbóż
  • orzechy
  • rodzynki
  • kakao, czekolada
  • drożdże

Nadmiar:

  • zaburzenia żołądkowo-jelitowe
  • może prowadzić do choroby Wilsona
  • uszkodzenie wątroby

Preparaty zawierające miedź dostępne w aptece bez recepty:

jako składnik preparatów witaminowych  np.

  • Vitaral tabl.
  • Centrum a-z tabletki
No Comments
Poradnik Wszystko o witaminach i minerałach

JOD

Iod

Jod (I, Iodum, Jodum, Yodo) pierwiastek chemiczny należący do mikroelementów. Został odkryty w 1811 roku przez francuskiego chemika Bernarda Courtois. Występuje w organizmie w tarczycy, gdzie wchodzi w skład jej hormonów. Zapotrzebowanie dobowe organizmu na jod wynosi 150-300 mikrogramów. Jest on dostarczany wraz z wodą i pożywieniem.

Funkcje:

  • jod jest niezbędny do syntezy hormonów tarczycy tyroksyny i trójjodotyroniny
  • zewnętrznie w postaci etanolowego roztworu jodu tzw. jodyna  ma silne działanie przeciwbakteryjne, grzybobójcze, przeciwwirusowe i przeciwpierwotniakowe
  • odpowiednia ilość w organizmie jodu chroni przed wchłanianiem radioaktywnego izotopu jodu z powietrza (podawanie dzieciom płynu Lugola po katastrofie w Czarnobylu)

Niedobór:

  • występuje przeważnie w rejonach górskich, w rejonach oddalonych od morza gdzie stężenie jodu w glebach i powietrzu jest znacząco mniejsze
  • wole tarczycy
  • kretynizm
  • zmęczenie
  • u dzieci zmniejszona zdolność uczenia się
  • niewydolność tarczycy
  • upośledzone funkcje rozrodcze
  • rak tarczycy
  • zmniejszenie popędu seksualnego
  • niedoczynność tarczycy

Źródła:

  • morskie ryby
  • owoce morza
  • sól jodowana
  • wino
  • mleko
  • ser biały

Nadmiar:

  • zaburzenia w produkcji hormonów tarczycy (zarówno może wystąpić nadczynność jak i niedoczynność)
  • uszkodzenie tarczycy
  • nudności, biegunka

Przykładowe preparaty zawierające jod dostępne w aptece bez recepty:

  • kelp tabl.
  • jodyna płyn
  • płyn Lugola
  • Jodi  żel
  • vitaral tabl.
1 Comment
Poradnik Wszystko o witaminach i minerałach

CHROM

3d man carry a chromium box

Chrom (Cr, chromium) pierwiastek chemiczny należący do mikroelementów. Odkryty został przez profesora chemii Louisa Nicolasa Vauqellina w 1797 roku. Nazwa chrom wywodzi się z greki od słowa „chroma”, która oznacza kolor. Otóż chrom na rożnych stopniach utlenienia tworzy różnobarwne związki. Dla organizmu ludzkiego znaczenie biologiczne ma chrom w trójwartościowej postaci. Zapotrzebowanie na ten pierwiastek u dorosłych wynosi 0,05-0,2 mg

Funkcje:

  • wspomaga procesy odchudzania, zmniejszając apetyt na cukier
  • zmniejsza stężenie złego cholesterolu LDL a zwiększa stężenie HDL tzw. dobrego cholesterolu czyli tym samym zmniejsza ryzyko miażdżycy i zawału serca
  • wspomaga działanie insuliny
  • działa synergistycznie z witaminą B6

Objawy niedoboru:

  • wzrost poziomu cukru i cholesterolu we krwi
  • niepokój, rozdrażnienie
  • zmęczenie, bóle głowy

Źródło:

  • drożdże
  • ziarna zbóż
  • jaja
  • wątroba
  • jabłka
  • gotowana wołowina

Objawy nadmiaru:

  • do nadmiaru dochodzi rzadko, najczęściej obserwuje się u  osób zażywających preparaty wspomagające odchudzanie
  • negatywne działanie na wydzielanie insuliny
  • zmniejszenie wchłaniania cynku i żelaza

Przykładowe preparaty dostępne w aptece bez recepty zawierające chrom:

  • chrom organiczny tabl.
  • chrom z zieloną herbatą tabl.
  • błonnik z ananasem + chrom tabl.
  • centrum tabl.
  • chrom + B3 kaps.
No Comments
Poradnik Wszystko o witaminach i minerałach

ŻELAZO

meatŻelazo (Fe, Ferrum) pierwiastek, mikroelement, związki żelaza są składnikami hemoglobiny i mioglobiny oraz wielu enzymów biorących udział w przenoszeniu energii. Zapotrzebowanie waha się od 10 mg u mężczyzn do 20 mg u kobiet, a w okresie ciąży sięga nawet do 30 mg.

Funkcje:

-wytwarzanie hemoglobiny i niektórych enzymów

-dostarczanie tlenu do komórek

-odpowiada za prawidłowy rozwój oraz regeneracje tkanek

-wzmacnia odporność

-utrzymuje prawidłowy metabolizm, jest składnikiem enzymów peroksydazy i katalazy

2 komentarze
Poradnik Wszystko o witaminach i minerałach

WAPŃ

Formaggi mistiWapń (Ca, calcium) pierwiastek , minerał należący do makroelementów jest niezbędny do utrzymania równowagi elektrolitowej organizmu i prawidłowego funkcjonowania wielu mechanizmów regulacyjnych. W organizmie dorosłego człowieka występuje ok. 1200 g wapnia, z czego 98% w kościach jako fosforan wapniowy. Zapotrzebowanie dobowe na ten pierwiastek jest zróżnicowane, dla mężczyzn i kobiet waha się 0,6 – 0,8 g, dla dzieci i kobiet w ciąży 0,8 – 1,2 g. Dla prawidłowego przyswajania wapnia potrzebna jest obecność witaminy D, a jego przemiany są kontrolowane przez hormon przytarczyc i kalcytoninę.

Funkcje:

-odpowiada za prawidłowe przewodzenie nerwowe i kurczliwość mięśni poprzecznie prążkowanych

-niezbędny w krzepnięciu krwi

-zmniejszając przepuszczalność ścian naczyń krwionośnych działa przeciwalergicznie i przeciwobrzękowo

– reguluje czynność serca

-odpowiada za prawidłową mineralizacje kości i zębów

-stosowany w zatruciu solami metali ciężkich, magnezu, fluoru, czterochlorkiem węgla

1 Comment
Poradnik Wszystko o witaminach i minerałach

MAGNEZ

Chocolate and coffeeMagnez (Mg, magnesium) pierwiastek należący do makroelementów. Szacuje się, że około 60 % populacji w  społeczeństwie cywilizowanym ma niedobory tego pierwiastka w organizmie. Dlatego zainteresowanie tym pierwiastkiem jest ogromne. U człowieka magnez występuje w większości w połączeniach z wapniem i fosforem w kościach. Zapotrzebowanie dobowe na magnez wynosi 300-400mg. Magnez jest drugim obok potasu kationem wewnątrzkomórkowym, niezbędnym do syntezy i wykorzystywania związków bogatoenergetycznych. Aktywizuje działanie ok. 300 enzymów.

Funkcje:

-utrzymuje prawidłowe stężenie potasu w komórce

-uczestniczy w przekazywaniu impulsów nerwowych

-zmniejsza pobudliwość mięśnia sercowego, wydłużając czas przewodzenia (antagonista wapnia)

-wpływa na syntezę białek

-bierze udział w przemianie węglowodanów

-zmniejsza toksyczność ołowiu i pestycydów

-działa słabo przeciwzakrzepowo

-warunkuje prawidłową kurczliwość mięśni

-stymuluje mechanizmy obronne organizmu (pobudza fagocytozę i wytwarzanie przeciwciał)

-chroni ściany naczyń krwionośnych zapobiegając ich zwapnieniu

1 Comment
Poradnik Wszystko o witaminach i minerałach

FOSFOR

Milch IFosfor (P) pierwiastek, składnik mineralny występujący u człowieka w ilości około 80% w kościach w połączeniu z wapniem. Przemiany fosforu w organizmie kontrolują hormony przytarczyc i kalcytonina a  odbywa się to za pomocą fosfataz. W organizmie jest nie tylko głównym składnikiem budulcowym kości i zębów ale jest również głównym składnikiem fosfolipidów, nukleoprotein, fosfokreatyny, kwasu adenozynotrifosforowego (ATP). Zapotrzebowanie dobowe na ten pierwiastek wynosi 0,8 – 1,0 g .

Występowanie:

-mleko, sery

-żółtko jaja kurzego

-orzechy, nasiona, rośliny strączkowe

-czekolada, kakao,

-otręby

-wędliny, ryby

-napoje gazowane, mineralne (dodatkami są fosforany)

No Comments
Poradnik Wszystko o witaminach i minerałach

WITAMINA P

grejprut czerwony i pomarańczWitamina P (rutyna, bioflawonoidy cytrynianowe) nazywana była dawniej witaminą przepuszczalności. Do bioflawonoidów zaliczamy między innymi rutynę, kwercetynę, hesperydynę i eriodyktynę. Występują w wielu roślinach, przeważnie w konfiguracji z witaminą c. Mają barwę żółtą. Bioflawonoidy są zbudowane z części węglowodanowej i aglikonu. Częścią węglowodanową może być disacharyd – rutynozyna składająca się z D-glukozy i L-ramnozy lub monosacharyd – L-ramnoza. Aglikon jest to flawon czyli pochodna gamma-pironu.

Występowanie:

  • owoce cytrusowe,
  • berberys pospolity
  • perełkowiec japoński
  • ruta
  • fiołek trójbarwny
  • gryka
  • owoce dzikiej róży i w wielu innych

No Comments